偃武 · 兵者不祥之器
Yǎn Wǔ
Classical Chinese Text
夫兵者,不祥之器,物或恶之,故有道者不处。君子居则贵左,用兵则贵右。 兵者不祥之器,非君子之器,不得已而用之,恬淡为上,胜而不美,而美之者,是乐杀人。夫乐杀人者,则不可得志于天下矣。 吉事尚左,凶事尚右。偏将军居左,上将军居右。言以丧礼处之。杀人之众,以悲哀莅之,战胜以丧礼处之。
Translation & Meaning
兵器乃是兇險不祥之物,萬物都厭惡它,所以有道之人絕不輕易依仗武力。 君子平時居處以陽生之左為尊貴,唯獨行軍打仗時以陰殺之右為尊貴。兵器既是不祥之器,本非君子所樂用;萬不得已而動用時,也以平靜剋制、毫無貪功之心為上。 縱使獲勝也不值得讚美炫耀;若以戰勝殺戮為榮耀,便是喜好殺人。凡是喜好殺人的人,絕不可能真正贏得天下人心而實現志向。 古禮吉慶之事尚左,兇喪之事尚右;出征時副將居左、主帥居右,正是表明按辦喪禮的悲憫心態來對待戰事。戰爭死傷眾多,當懷悲痛哀悼之心哭祭;即便打了勝仗,也應當依循喪禮肅穆處之。
Linguistic & Character Analysis
- 夫 (fū): for / indeed / now
- 兵 (bīng): classical character (bīng)
- 者 (zhě): aspects / those who / things
- 不 (bù): not / un- / without
- 祥 (xiáng): classical character (xiáng)
- 之 (zhī): particle: of / possessive / it
- 器 (qì): classical character (qì)
- 物 (wù): things / phenomena / forms
- 或 (huò): tangible / perhaps / presence
- 恶 (è): ugly / aversion / evil
- 故 (gù): therefore / thus / consequence
- 有 (yǒu): manifest being / cosmos / to possess
- 道 (dào): The Way / Logos / to speak
- 处 (chù): stays / dwells / position
- 君 (jūn): classical character (jūn)
- 子 (zǐ): child / progeny
- 居 (jū): reside in / carry oneself
- 则 (zé): classical character (zé)
- 贵 (guì): prize / cherish / valuable
- 左 (zuǒ): classical character (zuǒ)
- 用 (yòng): use / function / apply
- 右 (yòu): classical character (yòu)
- 非 (fēi): is not / false / not equal to
- 得 (dé): obtain / acquire / gain
- 已 (yǐ): arises / already / cessation
- 而 (ér): yet / and / but
- 恬 (tián): classical character (tián)
- 淡 (dàn): classical character (dàn)
- 为 (wèi): act / deem / become
- 上 (shàng): elevate / utmost / high
- 胜 (shèng): classical character (shèng)
- 美 (měi): beauty / aesthetic ideal
- 是 (shì): this / therefore
- 乐 (lè): classical character (lè)
- 杀 (shā): classical character (shā)
- 人 (rén): person / human
- 可 (kě): can / capable of being
- 志 (zhì): will / intent / claim
- 于 (yú): to / at / in
- 天 (tiān): heaven / nature / cosmos
- 下 (xià): under / earthly realm / humble
- 矣 (yǐ): [modal particle of realization]
- 吉 (jí): classical character (jí)
- 事 (shì): affairs / deeds
- 尚 (shàng): classical character (shàng)
- 凶 (xiōng): classical character (xiōng)
- 偏 (piān): classical character (piān)
- 将 (jiāng): classical character (jiāng)
- 军 (jūn): classical character (jūn)
- 言 (yán): words / speech
- 以 (yǐ): in order to / by means of
- 丧 (sàng): classical character (sàng)
- 礼 (lǐ): classical character (lǐ)
- 众 (zhòng): multitude / myriad mass
- 悲 (bēi): classical character (bēi)
- 哀 (āi): classical character (āi)
- 莅 (lì): classical character (lì)
- 战 (zhàn): classical character (zhàn)
Commentary
青禾散人評注:「戰勝以喪禮處之」是人類文明史上極其震撼的反戰箴言。老子不為凱旋歡呼,而為蒼生流淚——真正的慈悲從不把他人之毀滅當作自身之勳章。